SOCIALE DIENSTVERLENING
1. Sociale dienst
2. LOI (Lokaal opvanginitiatief voor kandidaat-vluchtelingen)
3. Schuldhulpverlening
1. Sociale dienst
We gaan in op:
- de opdracht
-
het overzicht van de belangrijkste taken
Opdracht
De organieke wet voorziet dat ieder OCMW een maatschappelijk werker in dienst heeft.
De maatschappelijk werker heeft als opdracht, met het oog op de verwezenlijking van de in artikel 1 van de organieke wet bepaalde doelstellingen, de personen en gezinnen te helpen bij het opheffen of verbeteren van de noodsituaties waarin zij zich bevinden. Hij/zij doet de onderzoeken ter voorbereiding van de beslissingen, verstrekt informatie en raadgevingen en verzekert de maatschappelijke begeleiding van betrokkenen.
De Sociale Dienst is dan ook de centrale dienst van het OCMW die de dienstverlening naar de cliënten verzekert.
Overzicht belangrijkste taken
Het werk van de Sociale Dienst situeert zich o.a. op de volgende terreinen:
- begeleiding bij financiële moeilijkheden
- sociaal onderzoek naar het recht op kosteloze rechtspleging (pro deo)
- schuldhulpverlening
- begeleiding naar tewerkstelling
- huisvesting en crisisopvang
- plaatsing van bejaarden en gehandicapten...
- eventueel onderzoek naar onderhoudsplicht
- psychosociale begeleiding
- hulp bij relatiemoeilijkheden, zwangerschap, ...
- sociale begeleiding bij overlijden
- begeleiding van alleenstaanden in een problematische woonsituatie
- informatie over en doorverwijzing naar andere diensten
2. LOI (Lokaal opvanginitiatief voor kandidaat-vluchtelingen)
We gaan in op:
- de opdracht
-
het LOI in Herenthout
Opdracht
Het OCMW staat in voor de opvang van kandidaat-politiek vluchtelingen. In het kader van de spreiding van de vluchtelingen over het ganse Belgische grondgebied worden de binnenkomende asielzoekers in het ‘wachtregister' (een bijzonder bevolkingsregister) aan een bepaald OCMW toegewezen.
Dit gebeurt in de ontvankelijkheidfase (onderzoek van het recht om op basis van zijn verklaring van asielzoeker in België te verblijven) aan het LOI van het betrokken OCMW. Hierover verder meer.
In de gegrondheidfase (onderzoek naar het recht op het statuut van vluchteling) zal hij/zij toegewezen worden aan het OCMW in het financieel systeem (zie onder Sociale Dienst).
LOI in Herenthout
Het OCMW van Herenthout heeft een erkenning gekregen als LOI voor 4 woningen, voor in totaal 16 opvangplaatsen. Een LOI ontvangt een belangrijke subsidie van de federale overheid.
In het LOI ontvangen de asielzoekers enkel materiële hulp: huisvesting, voeding, onderwijs en vorming, ontspanning. Zij krijgen een leefgeld voor hun dagelijkse kosten.
De afhandeling van de asielprocedure behoort niet tot de verantwoordelijkheid van een OCMW. Voor personen opgevangen in het LOI moet het OCMW wel voor de nodige begeleiding zorgen.
Het LOI staat eveneens in voor de psychosociale begeleiding van de vluchtelingen.
3. Schuldhulpverlening
Wij gaan in op:
- de opdracht
-
vormen schuldhulpverlening
Opdracht
Aangaan van leningen en kopen op afbetaling brengen mensen steeds meer in moeilijkheden. Daardoor kunnen zij hun financiële verplichtingen niet meer nakomen met het beschikbare inkomen.
Heel wat hulpvragers kloppen dan bij de Sociale Dienst van het OCMW aan voor hulp.
De maatschappelijk werker zal allereerst een overzicht maken van de inkomsten en uitgaven en de schuldenlast van de hulpvrager. Dit gegeven samen met de draagkracht van de cliënt zal de vorm van de hulpverlening bepalen.
Een financiële tegemoetkoming is dan meestal geen oplossing voor de soms erg hoog opgelopen schulden….
Vormen schuldhulpverlening
De schuldhulpverlening van het OCMW kan bestaan uit:
Budgetbegeleiding
Hierbij behoudt de cliënt het volledige beheer van zijn geldmiddelen en dus ook de verantwoordelijkheid. De maatschappelijk werker zal vragen om alle bewijzen binnen te brengen van inkomsten, uitgaven en schulden om een goed zicht te krijgen op de financiële situatie.
Hij/zij zal waar nodig bemiddelen met de schuldeisers, een handelingsplan met eventueel een afbetalingsplan opmaken, en de cliënt begeleiden bij de uitvoering ervan.
Budgetbeheer
Hierbij draagt de cliënt het beheer van zijn geldmiddelen over aan de maatschappelijk werker. Er wordt op zijn/haar naam een (budget)rekening geopend bij DEXIA bank, waarop de maatschappelijk werker uitsluitende volmacht heeft.
Afhankelijk van de situatie krijgt de cliënt een bepaald bedrag aan leefgeld om zijn dagelijkse kosten zoals voeding, kleding en verzorging te betalen. Met het resterende gedeelte van de inkomsten wordt een budgetplan opgemaakt en kan een afbetalingsregeling worden voorgesteld aan schuldeisers.
Schuldbemiddeling
Als de cliënt meerdere schulden heeft en de vaste rekeningen onbetaald blijven, moet er een meer globale oplossing gezocht worden.
In eerste instantie zullen de maatschappelijk werker en de jurist de situatie grondig bestuderen en samen met de cliënt zoeken naar een mogelijkheid om de schulden af te betalen, opdat de schuldeiser volledige betaling van de schulden kan bekomen.
Aan de andere kant zullen zij proberen om alles zo te regelen dat de cliënt nog voldoende geld overhoudt om van te leven. Het belangrijkste is dat de vaste kosten (huur, elektriciteit, belastingen, verzekeringen, medische kosten, alimentatiegeld, enz.) betaald worden.
Ondertussen zullen zij proberen te bemiddelen met de schuldeiser(s) en eventueel met de gerechtsdeurwaarder. Aan hen zal worden gevraagd om de betaling van de schulden voorlopig op te schorten en om een juiste afrekening van de schuld voor te stellen. De maatschappelijk werker en de jurist gaan dan tevens na of de afrekeningen wettelijk in orde zijn.
De maatschappelijk werker en de jurist zullen uiteindelijk met de schuldeisers een afbetalingsplan overeenkomen dat nog toelaat dat de cliënt een menswaardig leven kan leiden.
Deze bemiddeling kan samengaan met een budgetbeheer of met een budgetbegeleiding.
Schuldbemiddeling kan, in dossiers waar een consumentenkrediet zit, enkel gebeuren door een dienst die erkend is als Dienst Schuldbemiddeling.
Het OCMW van Herenthout is erkend als Dienst Schuldbemiddeling met erkenningsnummer 14AB/74/9804.
Collectieve schuldenregeling
Als de financiële situatie zo ernstig is dat één van de vorige hulpverleningsvormen geen oplossing kan bieden op lange termijn, dan zal de cliënt doorverwezen worden naar de dienst Collectieve Schuldenregeling. Deze schuldenregeling moet worden aangevraagd bij de rechtbank. De aanvraag gebeurt door de Dienst Collectieve Schuldenregeling van ISOM.
De rechter zal oordelen of de cliënt zich in een 'toestand van overmatige schuldenlast' bevindt. Als dat zo is, dan wijst de rechter een schuldbemiddelaar aan. Dit kan het OCMW zijn, maar ook een advocaat, een deurwaarder of een notaris.
Als de dienst Collectieve Schuldenregeling van het OCMW wordt aangewezen als schuldbemiddelaar, dan zullen zij starten met een 'minnelijke aanzuiveringsregeling'. Dit betekent dat zij met al de schuldeisers gaan bemiddelen om de inkomsten te verdelen over al de schulden. Zo'n minnelijke schikking moet goedgekeurd worden door de beslagrechter.
Als er geen akkoord is tussen de schuldbemiddelaar en de schuldeisers, dan zal de beslagrechter zelf een 'gerechtelijke aanzuiveringsregeling' opleggen. Deze geldt voor maximum 5 jaar. Indien de cliënt met goed gevolg het ganse traject doorloopt, zal hij na afloop schuldenvrij zijn.